Α.Κί.ΔΑ

 

 

 

 

Ποιοι είναι Online

Έχουμε 252 επισκέπτες συνδεδεμένους

 

 

Η γνώμη σας μετρά

Για ποια θα θέλατε να ενημερώνεστε περισσότερο σε αυτή τη σελίδα;






Αποτελέσματα

ΑΚΙΔΑ Facebook

Η οικονομική κρίση και η θεμελιώδης αντίφαση του καπιταλισμού

Του Μιχάλη Α. Πόλη

Β.Γ.Γ. ΑΚΙΔΑ

Η οικονομική κρίση οφείλεται, σε πρώτη ανάγνωση, στην απληστία της αγοράς, την αδυναμία των ελεγκτικών μηχανισμών του χρηματοπιστωτικού συστήματος, την αδίστακτη φύση των κερδοσκόπων. Σε βαθύτερο όμως επίπεδο αποτελεί νομοτελειακή συνέπεια του καπιταλιστικού συστήματος.

Τις παραμονές της κρίσης (2007) δεν υπήρχε έλλειψη, αλλά επάρκεια  αγαθών στην παγκόσμια αγορά. Ταυτόχρονα υπήρχε  υπέρ-συσσώρευση κεφαλαίου, στα χέρια ελάχιστων προνομιούχων, οι οποίοι ήταν ταυτόχρονα και «συμπτωματικά» κάτοχοι των μέσων παραγωγής, των ΜΜΕ, της χρηματαγοράς. Η οικονομία ακολουθούσε με φρενίτιδα το μοντέλο του κύκλου της διευρυμένης αναπαραγωγής του κεφαλαίου, δηλαδή υπήρχαν:

1. Τοποθετήσεις κεφαλαίων από ιδιώτες για δημιουργία μιας γραμμής παραγωγής ή μιας επένδυσης (όχι πάντα παραγωγικής, πολλές φορές τζογαδόρικης)

2. Προσπάθεια εξεύρεση της φθηνότερης δυνατής εργατικής δύναμης για αύξηση της παραγωγής και συμπίεση του κόστους. { ή της καλύτερης ευκαιρίας κερδοσκοπίας }

3. Απόσπαση του μεγαλύτερου δυνατού κέρδους από την πώληση των παραγομένων εμπορευμάτων. ( ή τίτλων, ομολόγων κλπ )

4. Επανεπένδυση του κέρδους ως νέο κεφάλαιο με συνέπεια την μεγαλύτερη συσσώρευση κεφαλαίου στα χέρια ελαχίστων.

5. Πίεση για ακόμα μεγαλύτερη μείωση του εργατικού κόστους, με εργοδότηση φτηνών ανασφάλιστων τριτοκοσμικών για μεγέθυνση του κέρδους λόγω υπέρ – εκμετάλλευσης.

6. Δημιουργία ενός αέναου κύκλου υπέρ συσσώρευσης κεφαλαίου με ταυτόχρονη συνεχή προσπάθεια για αύξηση του κέρδους και μείωση των μισθών.

Από την μια έχουμε μια υπερπαραγωγή προϊόντων και από την άλλη συνεχή μείωση της αγοραστικής δύναμης των αγοραστών, λόγω της πτώσης των μισθών τους, ή της απώλειας τους αν μείνουν άνεργοι. Έτσι το συσσωρευμένο κεφάλαιο κάποια στιγμή αδυνατεί να παράξει κέρδος, αφού μεγάλο μέρος της παραγωγής παραμένει απούλητο εξαιτίας της προαναφερθείσας θεμελιώδους αντίφασης. Από τη μια ο καπιταλιστής επιζητεί να αυξήσει τις πωλήσεις, από την άλλη περιορίζει την αγοραστική δύναμη των εν δυνάμει πελατών του που είναι οι εργαζόμενοι, τους μισθούς των οποίων συνεχώς συμπιέζει προς τα κάτω.

Προφανώς η πολιτική της μείωσης των μισθών που με συνέπεια ακολουθεί και η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) είναι η ίδια αντιφατική, καταστροφική  συνταγή που εξέθρεψε και εμβάθυνε την καπιταλιστική κρίση. Αντί να ληφθούν μέτρα για  αύξηση της αγοραστικής δύναμης των μισθωτών, με συνέπεια την αντιστροφή της ύφεσης, η ΕΕ αποδυναμώνει ακόμα περισσότερο τους μισθωτούς με αυξήσεις φόρων, σαρωτικές μειώσεις μισθών και συντάξεων. Τα χρήματα αυτά  παίρνονται από τους φτωχούς και δίνονται στις πολυεθνικές των μονοπωλίων και τις τράπεζες για να αποκαταστήσουν τις ζημίες τους. Η πολιτική αυτή μόνο προσωρινά επαναφέρει τον κύκλο διευρυμένης αναπαραγωγής του κεφαλαίου. Στην πραγματικότητα κάνουν την αντίφαση ακόμα μεγαλύτερη και την κρίση δριμύτερη. Αμέσως μετά από κάθε καινούριο πακέτο μέτρων λιτότητας ακολουθεί νέα μείωση της κατανάλωσης, εμβάθυνση της ύφεσης, κοινωνική αποσάθρωση, ανεργία, απόγνωση.

Τα περιοριστικά μέτρα που παίρνονται (φόροι, μειώσεις μισθών κλπ) οδηγούν όλο και μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού να  αγοράζει λιγότερα, λόγω έλλειψης πόρων για κάλυψη και των πλέον στοιχειωδών αναγκών. Ο φαύλος κύκλος της κρίσης συνεχώς βαθαίνει χωρίς να φαίνεται φως στην άκρη της σήραγγας....

Ποιο είναι το αποτέλεσμα του καπιταλισμού σε κοινωνικό επίπεδο; Έχουμε τους πολλούς να πεινούν και τους λίγους να ζουν στη χλιδή, τη σπατάλη και την πολυτέλεια, ενώ με λίγη κοινή λογική όλος ο πληθυσμός θα μπορούσε να ζει αξιοπρεπώς. Ο καπιταλισμός όμως με την απάνθρωπη και ιδιοτελή φύση του αποξενώνει ένα όλο και μεγαλύτερο μέρος της παγκόσμιας κοινότητας από την ευημερία..

Ο κοινωνικός χαρακτήρας της παραγωγής αποτελεί ένα ουσιώδες σημείο της καπιταλιστικής αντίφασης, καθώς ο καταμερισμός εργασίας γίνεται συνεχώς μεγαλύτερος, όσο μεγαλύτερη γίνεται η αποξένωση των πολλών από την νομή των παραγομένων αγαθών. Στον 21ο αιώνα, σε μεγαλύτερο βαθμό από τους δύο προηγούμενους, η παραγωγή κάθε εργοστασίου δεν εξαρτάται μόνο από τους εργαζόμενους του. Κάθε πρώτη ύλη, κάθε καύσιμο ή εξάρτημα που απαιτεί η γραμμή παραγωγής είναι αποτέλεσμα συλλογικής εργασίας ανθρώπων που μπορεί να βρίσκονται χιλιάδες μίλια μακριά.  Ενώ όμως η κοινωνική συνεργασία εκατομμυρίων ανθρώπων είναι η απαραίτητη προϋπόθεση της σύγχρονης οικονομίας, το αποτέλεσμα του συλλογικού κόπου καταλήγει στους ιδιοκτήτες των μέσων παραγωγής, ενώ οι πολλοί φυτοζωούν με ψίχουλα, ή αντιμετωπίζουν τον εφιάλτη της ανεργίας και της πείνας.

Σε πρακτικό επίπεδο  τα προαναφερθέντα οδηγούν σε έρημους φτώχιας που συμβιώνουν δίπλα σε μικρές οάσεις ευμάρειας. Έτσι τον Σεπτέμβρη του 2008, τις πρώτες 20 ημέρες μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers, 2,5 εκατομμύρια αμερικανικές οικογένειες έχασαν τα σπίτια τους λόγω αδυναμίας αποπληρωμής των δανείων τους. Το 2010 υπήρχαν 2,9 εκατομμύρια νέες κατασχέσεις οικιών και επιπλέον δέκα εκατομμύρια έμειναν άστεγοι. Το 2009 οι άνθρωποι που διαβιούσαν κάτω από το όριο της φτώχιας αυξήθηκαν κατά 170 εκατομμύρια σε όλο τον κόσμο , και αυτό δεν οφειλόταν σε έλλειψη αγαθών, το αντίθετο μάλιστα είναι ορθότερο. Την ίδια περίοδο (2009-2010) οι δισεκατομμυριούχοι αυξήθηκαν κατά διακόσιους. Το σύστημα μεταμορφώνει εκατομμύρια σε πεινασμένους για κάθε νέο κροίσο που παράγει. Οι άνεργοι στις ΗΠΑ αυξήθηκαν κατά 7,5 εκατομμύρια το 2009, ενώ το πρώτο τρίμηνο του 2011 ο αριθμός των Ρώσων που ζούσαν κάτω από το όριο  της φτώχιας αυξήθηκε από 20,6 σε 22,9 εκατομμύρια. Την ίδια περίοδο οι δισεκατομμυριούχοι της Ρωσίας αυξήθηκαν από 62 σε 101. Για κάθε ένα νέο δισεκατομμυριούχο αντιστοιχούσαν 220 χιλιάδες επιπλέον πεινασμένοι Ρώσοι. Το 2011 οι δισεκατομμυριούχοι Κινέζοι αυξήθηκαν από 128 σε 146 την ίδια ώρα που δεκάδες εκατομμύρια συμπατριώτες τους δούλευαν 80 ώρες την εβδομάδα για μεροκάματο δύο δολαρίων, ενώ δεκάδες αυτοκτονούσαν γιατί δεν άντεχαν πλέον την καταπίεση. Στην ΕΕ του 2011,  300 δισεκατομμυριούχοι συμβίωναν με 23,2 εκατομμύρια άνεργους. Για κάθε ένα δισεκατομμυριούχο με μέση περιουσία 4,6 δις ευρώ 80 χιλιάδες Ευρωπαίοι δεν είχαν τα στοιχειώδη για μια υποφερτή ζωή......

Στις αρχές της δεύτερης δεκαετίας του 21ου αιώνα, το ιδανικό της κοινωνικής δικαιοσύνης φαντάζει ως ουτοπία, περισσότερο απρόσιτη παρά ποτέ.Το μέλλον της ανθρωπότητας φαντάζει σκοτεινότερο, ενώ δεν υπάρχει διάθεση από εκείνους που κάνουν κουμάντο για αντιστροφή πορείας.......

 

Εκπαιδευτικό Υλικό

 

facebook Twitter YouTube
Τελευταία Ενημέρωση:
Παρασκευή,
02/08/2019 16:10